Ayak şimesi neden olur ve nasıl geçer?

Ayak şişmesi ve ayak bileği şişmesi, vücudun bu bölgesinde sıvı birikimi olarak bilinen periferik ödem olarak adlandırılır. Yaralanma ya da sıvı birikmesi sonucunda oluşmadığı sürece genellikle acılı ve ağrılı değildir. Ayak şişmesi birçok neden bağlı olarak görülebilir. Bazen önemsiz ve geçici bir neden bağlı olsa da bazen üzerinde durulması gerekebilir. Peki ayak şişmesi neden olur? Ayakta oluşan şişlik nasıl geçer?  Detaylar yazımızda. İyi okumalar!

Ayak Şişmesi Neden Olur?

Özellikle yaşlı ve orta yaşlı kişilerde ayakta ve bilekte şişme sık olarak yaşanan bir durumdur. Bu şişme, vücudun her iki bölgesinde de ya da yalnızca bir tarafta olur. Alt gövdede yalnızca ayaklar etkilenirken, aynı zamanda da ayak bilekleri ve bacaklar gibi çoklu bölgede görebiliriz. Ayak, ayak bileği ya da bacak şişmesi genellikle ciddi bir sağlık riski oluşturmaz. Ayak şişmesi, bazı durumlarda hızla tedavi edilmesi gereken ciddi bir sağlık sorununun göstergesi olur.

Özellikle yaz aylarında ayaklarda şişme daha sık karşı karşıya kaldığımız bir durum. Pek çok faktör ayak şişmesini tetikleyebiliyor. Hamilelik dönemi ise kadınların bu durum ile en sık karşı karşıya kaldığı dönem. Peki ayak şişmesi hastalık belirtisi midir? Ayakların şişmesi hangi hastalığın habercisidir? İşte detaylar… Ayak şişmesi; vücutta tuz birikimi, uzun vakitler ayakta kalma, uzun süre yol yürüme gibi sebeplerle ortaya çıkabilir. Sıcak havalar, kilo almak, uzun süren hareketsizlik, doğum kontrol ilacı kullanma, alerjik reaksiyonlar da şişmeye sebep olur. Ayakların ani şişmesi; böbrek yetmezliği, yüksek tansiyon- hipertansiyon ve karaciğer yetmezliğinden kaynaklanıyor olabilir.

Ayaklarda şişme probleminin bir diğer sebebi de dolaşım bozukluklarıdır. Varis yani toplardamar dolaşımında görülen bozulmalar ayaklarda ve bileklerde şişme için birincil sebeplerdendir. Ayrıca lenf sisteminde oluşan tıkanmalar da ayaklarda ciddi boyutlu şişmelere neden olur. Kalp yetmezliği de ayakların şişme sebeplerinden biridir. Ayak bileğinde görülen iki taraflı şişlikler gizli kalp yetmezliğinin habercisi olabilir. Böbrek yetmezliği ve karaciğer yetmezliğinin de ayak şişmesi önemli bir semptomudur. Her iki rahatsızlığın da sebebi, vücutta protein üretimini azalması ya da protein kaybının artmasıdır. Bir başka sebebi ise hipoproteinemi yani vücutta protein dengesinin bozulmasıdır. Vücuttaki protein seviyesi azalınca toplardamarın kanın sulu bölümünü damar içinde tutması zorlaşır.

Ayak Şişmesi İçin Ne Yapmalı?

Ayak şişmesi için ne yapmalı?

Özellikle yaz aylarında ya da uzun süre yürüyüp ayakta kaldığımızda ayaklarımızda ve bileklerimizde şişme görürüz. Hamilelik de ayakların ve ayak bileklerinin sık şiştiği dönemlerden biridir. Peki ayaklar şiştiğinde ne yapmalıyız?

Ayaklarınızı yukarı kaldırın: Ayak şişlikleri için ayakları yukarı kaldırmak etkili bir yöntemdir. Yukarı kalkan ayaklar ile kan akışının ayaklara gelmesinin önüne geçilir. Bu sayede ayak şişmesi sonucu oluşan şişliklerin iyileşmesini ve inmesini sağlarsınız.

Buz tedavisi: Burkulma sonucu gelişen şişliklerde buz koymak etkili bir yöntemdir. Buzu ince bir bez ya da bir havluya sarın ve şişlik olan yerde 10-15 dakika bekletin. 10 dakika ara verdikten sonra tekrar koyun. Bu yöntem ile hem şişliğiniz inmiş olacak hem de iltihaplanma tehlikesi minimize olacaktır.

Tuzlu suda ayakları bekletmek: Tuzlu su kasların rahatlamasına yardımcı olur. Yarım kova suya bir miktar tuz ekleyin. Tuz ve suyu karıştırın. Ayaklarınızı hazırladığınız tuzlu suda 15 dakika bekletin.

Tuzu azaltmak: Dengeli bir beslenme rutininde sodyum içeren gıdalardan kaçınırken magnezyum içeren gıdalara ağırlık verin. Her gün düzenli olarak içeceğiniz 2 litre su vücuttaki zararlı maddeleri atılmasına yardımcı olur. Tuz ise şişkinliği artırır.

Nane: Nane de ayaklarınızda ödem oluşmasına engelleyen ve ayak şişmesi için etkili olan bir bitkidir. Naneyi kaynatarak suyu ile ayaklarınızı yıkayabilirsiniz.

Zencefil: Doğal bir anti enflamatuar olan zencefil ayak şişliğinin inmesi için oldukça etkilidir. Organik zencefil yağı ile şişmiş olan ayak ve ayak bileklerinize masaj yapabilirisiniz.

Greyfurt yağı: Aromaterapi uygulamalarının sevilen uçucu yağlarından biri olan greyfurt yağı ayak şişliğinin önlenmesinde de etkilidir.

Salatalık: Salatalık ayağınızda ödemden dolayı oluşan şişliği azaltır. Bir salatalığı dilimleyin, soğuk bir salatalık daha ideal olacaktır. Sonrasında ise ayaklarınızda şişen bölgelere uygulayın. Üzeri ise bir bandaj ile ya da havlu le sarın. Bu uygulama oluşan ödemi ve şişkinliği azaltır.

Elma sirkesi: Ayak ve bilek şişmelerinde etkili ürünlerden biri de elma sirkesidir. Hem şişliğin inmesine yardımcı olurken hem de varsa ağrıyı minimize eder.

Ayak Şişmesi İçin Hangi Doktora Gidilir?

Ayak şişmesi için hangi doktora gidilir?

Ayaklarda şişme olması durumunda doktoru ziyaret etmelisiniz. Hastaneye gittiğinizde Ortopedi ve Travmatoloji servisiniz ziyaret etmelisiniz. Öncesinde ise hastanenin acil servisini ziyaret edebilirsiniz. Acil servis doktorları gerek duydukları durumda sizi ortopedi servisine yönlendirir.

Peki ayak şişmesi için ne zaman doktora gitmelisiniz? Alt ekstremitede bölgesinde şişme genellikle ciddi bir durum değildir. Fakat bazı durumlarda ise altında yatan önemli bir tıbbi durumun habercisi olur. Ayak şişmesi sonrasında aşağıdaki belirtileri görmeniz durumunda hızla doktora başvurmalısınız:

  • Kalp ya da böbrek hastalığınız varsa,
  • Karaciğer hastalığınız var ise ve bacaklarınızda şişme yaşıyorsanız,
  • Bacaklarınızda oluşan şişme ile kızarıklık oluşuyorsa,
  • Vücut ısınız, ateşiniz normal olan rakamlardan yüksekse,
  • Hamileyseniz ve bacaklarınız, ayak bilekleriniz ve ayaklarınızda bir anda ayak şişmesi oluştuysa,
  • Şişlik giderek artıyor ve görünümü kötüleşiyorsa hızla doktora gitmenizi öneriyoruz.

Ayak şişmesi, bacak ya da ayak bileği şişmesi ile aşağıdaki belirtilerden birini yaşarsanız, hastaneye gitmelisiniz:

  • Göğüs bölgesinde hissedilen ağrı, basınç ya da gerginlik,
  • Baş ağrısı ve baş dönmesi,
  • Kafa karışıklığı, odaklanamama sorunu,
  • Bayılma hissi, vücutta enerji çekilmesi,
  • Solunum almada zorluk ya da nefes darlığı hissettiğinizde hızla hastaneye gitmenizi tavsiye ediyoruz.

Hangi nedenden kaynaklı olduğunu öğrenmek hastalığın tedavi sürecinde son derece önemli bir kriterdir. Bu yüzden ayaklarınızda, bileklerinizde ve bacaklarınızda yaşadığınız şişlik durumlarında mutlaka geciktirmeden uzman bir doktora başvurmalısınız.